Διπλωματικά γεγονότα 1940


Στις πολυσέλιδες εκθέσεις Πιπινέλη από τον πρώτο κιόλας χρόνο του πολέμου προβάλλει διάχυτη η ανησυχία για τη μετέπειτα θέση της χώρας στη Βαλκανική και για τα γεωγραφικά της όρια στον μεταβαλλόμενο χάρτη της μεταπολεμικής Ευρώπης. Οι φόβοι του, πλην της Τουρκίας, που εξαρχής επέλεξε μεν τη στάση μιας επιτήδειας ουδετερότητας, εξυπηρετώντας στην πραγματικότητα τις δυνάμεις του Αξονα, στρέφονταν και έναντι της Βουλγαρίας, διακαής πόθος της οποίας παρέμενε η έξοδός της στο Αιγαίο. Ακριβώς αυτόν τον σκοπό ήταν που εξυπηρετούσε η γερμανόφιλη στάση της από την πρώτη ημέρα του πολέμου. Η στάση της Βουλγαρίας όμως δεν ανησυχούσε μόνο την Ελλάδα αλλά και τη Γιουγκοσλαβία και την ίδια την Τουρκία. Continue reading «Διπλωματικά γεγονότα 1940»

Advertisements

Ευάγγελος Παπανούτσος. 28 Οκτωβρίου 1940


Ένα από τα γνωρίσματα του εθνικού Ελληνικού ήθους είναι ότι στην σύγκριση των στιγμών του αγώνος θέτει πάντα πιο υψηλά τη θυσία από την επιτυχία. Υπάρχει ένας ισχυρός τόνος ρομαντισμού σ’ αυτή την αποτίμηση.

Ο ρεαλιστής λογαριάζει το αποτέλεσμα. Τον ρομαντικό γοητεύει η προσπάθεια που διατηρεί την αξία της και όταν το αποτέλεσμα δεν είναι το προσδοκώμενο.

Και η άποψη αυτή έχει αληθινό ηθικό νόημα. Τα αποτελέσματα των πράξεων μας δεν εξαρτώνται μόνο από μας. Η προσπάθεια όμως είναι εντελώς δική μας. Χρέος μας είναι να ενεργούμε. Την επιτυχία την δίνουν και άλλες αιτίες και συχνά η σύμπτωση.

Πόσο ανώτερα τοποθετεί ο λαός αυτός τη θυσία από τη νίκη, φαίνεται καθαρά από την συναισθηματική απήχηση, που έχουν στην ψυχή του αντίστοιχα γεγονότα από την ιστορία του πιο μακρινού και του πιο νωπού παρελθόντος του.

Εκτιμά περισσότερο τις Θερμοπύλες από τον Μαραθώνα. Υπερηφανεύεται πιο πολύ για το Μεσολόγγι παρά για την άλωση της Τριπολιτσάς.

ΚΚΕ Καταστατικό (απόσπασμα)


Ο στρατηγικός στόχος του ΚΚΕ είναι η κατάκτηση της επαναστατικής εργατικής εξουσίας, της ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑΣ του προλεταριάτου, για τη σοσιαλιστική οικοδόμηση ως ανώριμη βαθμίδα της κομμουνιστικής κοινωνίας. ….

Η δράση του ΚΚΕ, σε μη επαναστατική κατάσταση, συμβάλλει αποφασιστικά στην προετοιμασία του υποκειμενικού παράγοντα (Κόμμα, εργατική τάξη, συμμαχίες) για επαναστατικές συνθήκες, για την πραγματοποίηση των στρατηγικών καθηκόντων του: Continue reading «ΚΚΕ Καταστατικό (απόσπασμα)»

Ελληνοϊταλικός πόλεμος, Αλεξ. Ζαούσης


Μέρος Πρώτο: 1940-41. ΟΙ ΤΡΕΙΣ ΕΠΟΠΟΙΙΕΣ: ΑΛΒΑΝΙΚΟ  ΟΧΥΡΑ  ΚΡΗΤΗ

Κεφάλαιο 2: Ο ΕΛΛΗΝΟ-ΙΤΑΛΙΚΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ

Η ΑΝΤΙΠΑΡΑΘΕΣΗ ΤΩΝ ΑΝΤΙΠΑΛΩΝ, ΑΠΟ ΤΟ ΙΟΝΙΟ ΜΕΧΡΙ ΤΗΝ ΠΙΝΔΟ.

Τον Ιούνιο του 1919, ένας μελαγχολικός περιπατητής ανεβοκατέβαινε τους στενούς δρόμους μιας όμορφης πολιτείας της Τοσκάνης, της Σιένα… Τους δρόμους που είναι σχεδόν πάντα μισοσκότεινοι, σκιασμένοι από τα ψηλά, επιβλητικά κτίρια της Αναγεννησιακής εποχής. Σκιασμένο από βαριές σκέψεις ήταν και το μυαλό του μελαγχολικού περιπατητή. Ο άνδρας αυτός ήταν ο Ιωάννης Μεταξάς! Πολιτικός αυτοεξόριστος στην Ιταλία. Επιτελικός αξιωματικός, σημαδεμένος από την εποχή του Εθνικού Διχασμού για τη γερμανοφιλία και τον βασιλισμό του, είχε αναγκαστεί να καταφύγει στη γειτονική χώρα. Διότι στην Ελλάδα η Κυβέρνηση του Ελευθέριου Βενιζέλου τον είχε καταδικάσει ερήμην σε θάνατο για την ανάμειξη του στα «Νοεμβριανά»… Μετά ένα χρόνο, το 1920, όταν οι Έλληνες σε μια πρωτοφανή ψυχολογική αναστροφή απέπεμψαν τον Βενιζέλο, ο Μεταξάς επέστρεψε στην Αθήνα. «Τη αιτήσει του» αποστρατεύεται οριστικά με το βαθμό του υποστράτηγου και εμπλέκεται με μεγάλες φιλοδοξίες στην πολιτική … Continue reading «Ελληνοϊταλικός πόλεμος, Αλεξ. Ζαούσης»

Το ΚΚΕ για τη Μακεδονία και τη Θράκη, Δεκ 1942

Το ΚΚΕ για τη Μακεδονία και τη Θράκη, Δεκ 1942

O Στάλιν έστειλε τον Γενικό Γραμματέα του Υπουργείου  Εξωτερικών Σόμπολεφ,  τον Δεκέμβριο του 1940 στη Σόφια,  έθεσε τους ακόλουθους όρούς στο Βούλγαρο Βασιλέα Βόρις:

…Να διαθέσει ή Βουλγαρία ναυτικές και αεροπορικές βάσεις.  Και εις αντάλλαγμα,  ή Ρωσία προσεφέρθη νά υποχρεώσει την Τουρκία όπως παραχωρήσει την Ανδριανούπολη και την τουρκική Θράκη και v’ άσκήση πάσα δυνατή πίεση επί της `Ελλάδος,  όπως εκχωρήσει την ελληνική Θράκη,  μέχρι της γραμμής Καβάλας -Δράμας. Θεόφ.  Παπακωνσταντίνου: H Μάχη της Ελλάδος,  σελ.  195.

Άγγελος Σικελιανός , Εικοσιοχτώ του Οχτώβρη του 1940


Νέα Εστία, τεύχος 334, 15 Νοεμβρίου 1940

Το γένος βουλιαγμένο μες στον αιώνα  να λυτρωθεί μονάχο του μπορεί  μα να ξυπνήσει πρέπει η πλέρια Μνήμη  βαθειά του, αδάμαστη και τρομερή

Κανείς δε θα ξεφύγει τη γενιά του! το βάρος της θα σπάσει ως τη στιγμή που βγαίνοντας από τη λησμονιά του στο φως που πια δεν στέκουν δισταγμοί,

Ελέγαμε: ένα Μαραθώνα ακόμα! Ελέγαμε: Μια Σαλαμίνα ακόμα! Ελέγαμε: Ακόμα ένα εικοσιένα!

Κι ήρτες τέλος συ, Μητέρα-Μέρα, οπού αγκάλιασες κι ανύψωσες ολόκληρα τα περασμένα στον ανώτατο λυτρωτικό σκοπό τους, στον υπέρτατο τους ηθικόν Ιστορικό Ρυθμό!

Ω δικαίωση όλων των ελληνικών αγώνων! Ω ύψιστη ηθική στροφή μέσα στο χάος ολόκληρου του Κόσμου! Και μαζί, ω γιγάντια, πλέρια ιστορική καταβολή, από την οποία, Ν ι κ η τ έ ς, οι Έλληνες, θα ξεκινήσουμε αύριο, πρωτοπόροι της πνευματικής ανάπλασης ολόκληρης της γης!

Ω Μέρα-Μάννα, που μας έσπασες ακέρια κι ως το ύστατο, όλα τα κρυφά εσωτερικά δεσμά μας! Ω κοσμοϊστορική Ελευθερία, τόσο βαθειά λαχταρισμένη!

Να Σε! Σε κατέχουμε! Σε νιώθουμε! Σε θέλουμε! Και θε να Σε κρατήσουμε όλοι, στο τεράστιο ύψος που μας φανερώθηκες απ’ τα χαράματα των Εικοσιοχτώ του Οχτώβρη του 1940, κι ως με τη συντέλεια των αιώνων, είτε ζήσουμε, είτε, αύριο που θα φέγγεις πάνω απ’ όλο τον πλανήτη το γιγάντιο φως Σου, θα βρισκόμαστε στα σπλάχνα Σου, ω Μητέρα, αθάνατοι νεκροί!

 

5 του Νοέμβρη 1940, Αθήνα.

Ο πόλεμος μάχης της Ελλάδας το 1940 μέσα από τα πρωτοσέλιδα της ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗΣ

Ο πόλεμος μάχης της Ελλάδας το 1940 μέσα από τα πρωτοσέλιδα της ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗΣ

 

  • Τρίτη 29 Οκτωβρίου 1940: Η Ελλάς ευρίσκεται από χθες σε πόλεμο με την Ιταλίαν. Το έθνος σύσσωμον, μνήμον των παραδόσεών του, εις τα επάλξεις! Οι ήρωες του Καπορέττο, απατεώνες ως πάντοτε, επετέθησαν ημίσειαν ώρα ενωρίτερον της εκπνοής του τελεσιγράφου. Ο ελληνικός λαός καλείται δι’ εμπνευσμένων διαγγελμάτων του βασιλέως και του κυβερνήτου να πράξη το καθήκον του. Ο εθνικός στρατός, μαχόμενος ηρωϊκώς εις τα ελληνοαλβανικά σύνορα αμύνεται μετ’ επικού θάρρους του πατρώου εδάφους. Αεροπορικαί επιδρομαί εναντίον των Πατρών, όπου εσημειώθησαν θύματα, της Κορίνθου, της Ελευσίνος και του Τατοΐου.
  • Τετάρτη 30 Οκτωβρίου 1940: Η Β’ ημέρα του ελληνοϊταλικού πολέμου. Η παγκόσμιος κοινή γνώμη συγκεκινημένη διά την ηρωικήν στάσιν της Ελλάδος.
  • Παρασκευή 1 Νoεμβρίου 1940: Η διεθνής προσοχή στρέφεται εις την μάχην της Ελλάδος. Ολόκληρον το έθνος, στρατός και λαός δεν έχουν παρά ένα σύνθημα: «ΝΙΚΗ!». Μεγάλαι επιτυχίαι των ελληνικών πολεμικών δυνάμεων. Η ελληνική αεροπορία εβομβάρδισε και επολυβόλησεν εκ χαμηλού ύψους εχθρικά τμήματα. Εν αερομαχία κατερρίφθησαν δύο ιταλικά αεροπλάνα και αι ναυτικαί μας δυνάμεις εβομβάρδισαν τα αλβανικά παράλια.
  • Kυριακή 3 Νοεμβρίου 1940: Μετά την 6η ημέραν του ελληνοϊταλικού πολέμου… Οι Εύζωνοι με εφ’ όπλου λόγχην, εκδιώκοντες τον εχθρόν, εισέδυσαν εις το αλβανικόν έδαφος. Όλαι αι ορειναί διαβάσεις κατέχονται σταθερώς υφ’ ημών, κατελήφθησαν δε εντός εχθρικού εδάφους σημαντικώταται θέσεις.
  • Τρίτη 5 Νοεμβρίου 1940: Ήρχισε μεγάλη ελληνική αντεπίθεσις. Η υποχώρηση του ιταλικού στρατού λαμβάνει έκτασιν ατάκτου φυγής. Ιταλική φάλαγξ, απολεσθείσα εις την Πίνδον, παραδίδεται μετά του οπλισμού της. Η Κορυτσά ευρίσκεται υπό σφοδρόν και αδιάλλειπτον πυρ του ελληνικού πυροβολικού.
  • Σάββατον 23 Νοεμβρίου 1940: Ο περιφανής θρίαμβος των ελληνικών όπλων. Η Κορυτσά κατελήφθη χθες υπό του προελαύνοντος ελληνικού στρατού. Ο λαός της πόλεως υπεδέχθη μετ’ ενθουσιωδών εκδηλώσεων τους ελευθερωτάς.
  • Κυριακή 1 Δεκεμβρίου 1940: Τα ελληνικά στρατεύματα εισήλθον χθες εις Πόγκραδετς. Οι Ιταλοί υποχωρούν προς την κατεύθυνσιν του Ελβασάν.
  • Πέμπτη 5 Δεκεμβρίου 1940: Ο ελληνικός στρατός κατέλαβε χθες μετά λυσσώδη μάχην την Πρεμετήν. Γενική υποχώρησις των Ιταλών καθ’ όλην την γραμμήν του Μετώπου.
  • Σάββατον 7 Δεκεμβρίου 1940: Τα στρατεύματά μας καταλαβόντα την πόλιν των Αγ. Σαράντα, προώθησαν τας γραμμάς των προς Βορράν κάμπτοντα την ιταλική αντίστασιν. Εις τον λιμένα των Αγ. Σαράντα ανευρέθη ημιβυθισμένον το βομβαρδισθέν υπό της αεροπορίας ιταλικόν αντιτορπιλικόν – ?πειρα λάφυρα εις χείρας μας. Το Αργυρόκαστρον και το Δέλβινον εγκαταλείφθησαν υπό του ιταλικού στρατού.
  • Δευτέρα 9 Δεκεμβρίου 1940: Τα ελληνικά στρατεύματα, μετά νικηφόρους αγώνας, εισήλθον χθες εις το Αργυρόκαστρον.
  • Τρίτη 24 Δεκεμβρίου 1940: Τα ελληνικά στρατεύματα κατέλαβον χθες την Χειμάρραν. Κυριακή 28 Δεκεμβρίου 1940: Νέος άθλος του ναυτικού μας: Το ελληνικόν υποβρύχιον «Παπανικολής» περιπολούν ανά την Αδριατικήν προσέβαλεν ιταλικήν νηοπομπήν και κατεβύθισε τρία οπλιταγωγά.
  • Σάββατον 11 Ιανουαρίου 1941: Τα ελληνικά στρατεύματα κατέλαβον χθες την Κλεισούραν. Εξαιρετικής σπουδαιότητος δια την εξέλιξιν των επιχειρήσεων η νέα επιτυχία. Συνελήφθησαν 600 αιχμάλωτοι και περιήλθον εις χείρας μας άρματα μάχης.
  • Κυριακή 2 Φεβρουαρίου 1941: Το νέον λαμπρόν κατόρθωμα του Β. Ναυτικού: Το ελληνικόν υποβρύχιον «Παπανικολής» ετορπίλλισε προχθές έμφορτον μεταγωγικόν σκάφος εις τα εχθρικά ύδατα.
  • Δευτέρα 7 Απριλίου 1941: Εις τα βουνά της Μακεδονίας γράφεται μια νέα εποποιία ασύλληπτων ηρωισμών. Από της πρωΐας της χθες η Ελλάς και η Νοτιοσλαυία, υποστάσαι απρόκλητον επίθεσιν, ευρίσκονται εμπόλεμοι με την Γερμανίαν. Και η Ιταλία εκήρυξε τον πόλεμον εναντίον της Νοτιοσλαυίας. Τα στρατεύματά μας αμύνονται συγκρατούντα κρατερώς τας θέσεις των.
  • Σάββατον 12 Απριλίου 1941: Με πνεύμα αδαμάστου μαχητικότητος και με ακλόνητον πεποίθησιν επί την τελικήν νίκην, ο ηρωικός ελληνικός στρατός, βοηθούμενος από τους γενναίους ?γγλους, αντιμετωπίζει τον νέον εισβολέα.
  • Δευτέρα 28 Απριλίου: Την 8:25 π.μ. της χθες ο γερμανικός στρατός εισήλθεν εις Αθήνας. Πώς συντελέσθη η παράδοσις των Αθηνών και του Πειραιώς εις τας γερμανικάς αρχάς. Εις τον δήμαρχον των Αθηνών ανετέθησαν άπασαι αι εξουσίαι εις την πρωτεύουσαν.