Η σιωπή των αμνών


Αντώνης Καρούσης, ΤΟ ΒΗΜΑ 18-9-2011
Tο πρόβλημα της χώρας είναι γνωστό πια σε όλους. Οπως και τα αίτια της σημερινής βύθισης, που δεν λέει να σταματήσει. Οσο περνά ο καιρός αποκαλύπτεται το βάθος της φθοράς και της αλλοίωσης των όρων και των κανόνων λειτουργίας του μεταπολιτευτικού συστήματος. Και μαζί συνειδητοποιούνται οι εξοργιστικές στρεβλώσεις της οικονομίας και της πολιτικής ο εκτροχιασμός.
Τώρα γίνεται φανερό ότι οι πολλές εκφράσεις της πολιτικής αυτοευνουχίστηκαν, μετατράπηκαν ανερυθρίαστα από υπηρέτες του λαού και του δημοσίου συμφέροντος σε υπηρέτες συμφερόντων. Συνδέθηκαν οι περισσότεροι με επιχειρηματικές δυνάμεις και ομάδες, εξελίχθηκαν σε λομπίστες της κακιάς ώρας, τα έδωσαν όλα για την εξουσία και τα αγαθά ενός τρυφηλού βίου.Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της ΔΕΗ, η λεηλασία της οποίας υπήρξε διαρκής και οργανωμένη, πλην φωτεινών διαλειμμάτων ανάπτυξης και προκοπής. Continue reading «Η σιωπή των αμνών»
Advertisements

Βαθύ και… ρηχό ΠαΣοΚ

Βαθύ και… ρηχό ΠαΣοΚ

Παντελής Καψής, ΤΟ ΒΗΜΑ 18-9-2011

Αποτελεί πλέον κοινό τόπο το ότι η χώρα αντιµετωπίζει πολιτικό πρόβληµα. Και αυτό προκύπτει σχεδόν αποκλειστικά από τη χρεοκοπία της κυβερνητικής πολιτικής. Το ότι η αντιπολίτευση είναι πολύ χειρότερη – επικίνδυνη υποστηρίζουν ορισµένοι και ίσως έχουν δίκιο – έχει πάψει προ πολλού να αποτελεί άλλοθι.

Οσοι αγαπούν τα ωραία σχήµατα και βαριούνται συνήθως να σκέ πτονται αποδίδουν όλα τα δεινά στη σύγκρουση του εκσυγχρονιστικού µε το «βαθύ» ΠΑΣΟΚ. Και είναι αλήθεια ότι ένα µεγάλο µέρος των βουλευτών αλλά και των υπουργών στην πραγµατικότητα διαφωνούν και φτάνουν να υπονοµεύουν το πρόγραµµα των µεταρρυθµίσεων. Οι καθυστερήσεις που καταλήγουν στην αναξιοπιστία της κυβερνητικής πολιτικής αλλά και στην επιβολή όλο και περισσότερων νέων ή «έκτακτων» µέτρων οφείλονται και σε αυτούς. Continue reading «Βαθύ και… ρηχό ΠαΣοΚ»

Δώδεκα μήνες θητεία στα 18, ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ


του Γεωργίου Μαλούχου, ΤΟ ΒΗΜΑ 12-8-2011

Η υπό συζήτηση αύξηση της στρατιωτικής θητείας την οποία επεξεργάζεται ο υπουργός Εθνικής Αμυνας Πάνος Μπεγλίτης σε συνεργασία με τη στρατιωτική ηγεσία των ενόπλων δυνάμεων ασφαλώς θα είναι μία ορθή, χρήσιμη, αλλά μάλλον, τελικά, όχι και επαρκής απόφαση. Παρά τα όσα πρεσβεύουν πολλοί, η αύξηση πρέπει οπωσδήποτε να γίνει γιατί το απαιτούν άμεσα οι αμυντικές ανάγκες της χώρας. Γι’ αυτό, δεν υπάρχει θέμα, για όποιον τουλάχιστον έχει μια στοιχειώδη εικόνα του προβλήματος. Όμως, αυτό δεν θα είναι αρκετό. Γιατί η αποτελεσματικότητα της στράτευσης υπονομεύεται έντονα από το – ιδιαίτερα άδικο κοινωνικά – σύστημα των απαλλαγών, κάτι που θα συνεχίσει να συμβαίνει και μετά την αύξηση.Για την Ελλάδα, όπως ορθά έχει αντιληφθεί ο υπουργός Αμυνας, ο επαγγελματικός στρατός δεν αποτελεί ρεαλιστική λύση, αν μη τι άλλο, επειδή η χώρα δεν είναι σε καμία περίπτωση σε θέση να αντεπεξέλθει στο τεράστιο κόστος του. Αυτό, έχει πλέον τελειώσει οριστικά. Σίγουρα λοιπόν η αύξηση της θητείας, σε συνδυασμό με την επίσης ορθώς δρομολογούμενη επαναφορά των κληρωτών στην Πολεμική Αεροπορία και στο Πολεμικό Ναυτικό, θα βοηθήσει ως ένα βαθμό στο οξύ πρόβλημα επάνδρωσης που παρουσιάζεται και στα τρία όπλα. Όμως δεν θα λύσει το πρόβλημα. Αυτό μπορεί να γίνει μόνον με την καθιέρωση της καθολικής θητείας στα 18. Από τη στιγμή που ο στρατός δεν μπορεί  – και δεν πρέπει – να γίνει πλήρως επαγγελματικός, δεν υπάρχει άλλος τρόπος.

Continue reading «Δώδεκα μήνες θητεία στα 18, ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ»

Σε αναζήτηση του νέου και των νέων


του Βασίλειου Μαρκεζίνη, ΤΟ ΒΗΜΑ 29/3/2009

Περίληψη του κειμένου που ακολουθεί παρουσίασε ο κ. Βασίλειος Μαρκεζίνης με την ομιλία του στο Μegaron Ρlus την Πέμπτη 19 Μαρτίου 2009

Εισαγωγικές παρατηρήσεις
Στο ανά χείρας δοκίμιο θα πω αυτά που πιστεύω. Βεβαίως, ίσως κάπου να κάνω λάθος_ ίσως τα όσα πω να είναι ατελή, ίσως να μη μού χαρίσουν νέους φίλους_ αλλά πάνω απ΄ όλα θα είμαι ειλικρινής και ευθύς, πιστεύοντας ακράδαντα ότι οι ιδιότητες αυτές δεν είναι διόλου ευκαταφρόνητες στις ημέρες μας.

Επιθυμία μου είναι να μη πληγώσω τα συναισθήματα των άλλων_ ασφαλώς δεν αμφισβητώ την καλή πίστη κανενός_ την ίδια όμως στάση αναμένω και από τους άλλους απέναντί μου. Σε κάθε περίπτωση, είμαι αποφασισμένος να μιλήσω ελεύθερα. Όπως και ο Σοφοκλής βάζει στην «Αντιγόνη» τον Κρέοντα να πει: «όστις […] εκ φόβου του γλώσσαν εγκλήσας έχει κάκιστος είναι νυν τε και πάλαι δοκεί».

Δεν θα μιλήσω λοιπόν σαν ένας διπλωμάτης που έχει μάθει να ελίσσεται, ούτε σαν εκείνους τους πολιτικούς που κρύβονται πίσω από τους υπολογισμούς τους, ούτε επίσης σαν ένας από αυτούς τους δικηγόρους που είναι εθισμένοι στην ανειλικρίνεια, αλλά προεχόντως σαν ένας σκεπτόμενος άνθρωπος. Εν ολίγοις, δεν θα επιχειρήσω να πείσω ή να παραπλανήσω κάποιους ή να αλλάξω τα πιστεύω τους_ απλώς σκοπεύω να κατανοήσω τα διλήμματα και τις ανησυχίες των νέων ανθρώπων – αλλά και των όχι τόσο νέων, εξίσου όμως ανήσυχων- σε σχέση με το θέμα της ομιλίας που μού ανέθεσε ο Χρήστος Λαμπράκης. Διότι και εγώ, όπως και εκείνος και άλλοι συμπολίτες μας, θεωρώ την συνεχώς διογκούμενη έλλειψη ενδιαφέροντος των νέων ανθρώπων για τα κοινά όχι μόνον ανησυχητική, αλλά και επικίνδυνη. Ωστόσο, παράλληλα αντιλαμβάνομαι τους λόγους της στάσης αυτής, ενώ κάποιες αντιδράσεις των νέων με βρίσκουν σύμφωνο.

Continue reading «Σε αναζήτηση του νέου και των νέων»

Ελληνικότητα: συνείδηση ή ταυτότητα;


του Δημήτρη Τζιόβα, ΤΟ ΒΗΜΑ 6-4-2008

Η κατά κόρον αναφορά στην «ελληνικότητα» σε ποικίλα συμφραζόμενα τα τελευταία χρόνια δεν έχει προκαλέσει και την ανάλογη διάθεση για αποσαφήνιση της έννοιας. Θα έλεγα ότι συμβαίνει το αντίθετο καθώς η λέξη ξεφυτρώνει σχεδόν παντού. Τι εννoούμε όμως τελικά με τον όρο ελληνικότητα; Τα ιδιαίτερα γνωρίσματα της ελληνικής ζωής και κουλτούρας, την ελληνική ταυτότητα, κάποιο τεκμήριο ιθαγένειας και γνησιότητας, τα στοιχεία τα οποία αξιοποιεί κάποιος λογοτέχνης ή καλλιτέχνης (Ελληνας ή ξένος) για να προσδώσει στο έργο του ελληνικό χρώμα; Στη σελίδα «Πατριδογνωσία» του κυριακάτικου περιοδικού της «Καθημερινής» το ερώτημα αφορά το αν η ελληνικότητα είναι αίσθημα ή συνείδηση όχι όμως ταυτότητα. Είναι όμως ή δεν είναι η ελληνικότητα ταυτότητα;
Μπορεί η λέξη «ελληνικότητα» να εισάγεται στα 1851 από τον Κωνσταντίνο Πωπ, αλλά για να κατανοήσουμε το πώς προκύπτει ως έννοια ή ιδεολόγημα θα πρέπει να δούμε μια άλλη εννοιολογική διάκριση μεταξύ συνείδησης και ταυτότητας. Αρκετοί έλληνες ιστορικοί και διανοούμενοι επιμένουν περισσότερο στην έννοια της (νεο)ελληνικής συνείδησης ενώ ελάχιστοι υιοθετούν την έννοια της ταυτότητας. Γιατί όμως συμβαίνει αυτό; Μολονότι κάποιοι θα ισχυριστούν ότι δεν υπάρχει ουσιαστική διαφορά μεταξύ τους έχω την αίσθηση ότι αυτή λανθάνει.
Η συνείδηση νομίζω προϋποθέτει ομοιότητα και ταύτιση, παραπέμποντας σε μια εγγενή και συναισθητική διαδικασία αυτοαναγνώρισης ή προσωπικής ένταξης σε ένα σύνολο. Αντίθετα η ταυτότητα, ως το σύνολο των διαφοροποιητικών χαρακτηριστικών που επιτρέπουν αναγνώριση, βασίζεται στη διαφορά και παραπέμπει σε ετεροαναγνώριση. Η συνείδηση είναι ένας εσωστρεφής, συσπειρωτικός και αμυντικός μηχανισμός αυτοεπιβεβαίωσης ενώ η ταυτότητα μία εξωστρεφής διαφοροποιητική διαδικασία, που συνεπάγεται ετερότητα και πολιτισμικό διάλογο, ως μεθόδους διαπίστευσης προς τον έξω κόσμο. Η συνείδηση νοείται αυτοαναφορικά, κάτι που έχεις ενστερνιστεί, διαιωνίζεις και δεν αμφισβητείς, αντίθετα η ταυτότητα τείνει να είναι ετεροαναφορική, κάτι που προβάλλεις προς τα έξω και μπορείς να αναθεωρήσεις. Αν η συνείδηση λειτουργεί συχνά ως συνώνυμο της εθνικής ψυχής ή του εθνικού χαρακτήρα, τότε η ταυτότητα δεν φαίνεται να διαθέτει αυτές τις οργανικές συνδηλώσεις και ως εκ τούτου θα ήταν καλύτερα να την παρομοιάσουμε με ένδυμα που μπορούμε να αλλάξουμε. Γι’ αυτό ως μέσο αναγνώρισης επικαλούμαστε και επιδεικνύουμε στους άλλους ταυτότητες αλλά όχι συνειδήσεις.
Η συνείδηση προϋποθέτει την ανακάλυψη εκ μέρους του υποκειμένου μιας προϋπάρχουσας πολιτισμικής ιδιαιτερότητας, φυλετικής καταγωγής ή κοινωνικής θέσης, αντίθετα η ταυτότητα επιτρέπει την πολλαπλότητα καθώς κανείς μπορεί να εφευρίσκει και να εναλλάσσει ποικίλες ταυτότητες. Παρά το γεγονός ότι ορισμένοι ισχυρίζονται ότι η συνείδηση πλάθεται και διαμορφώνεται, όσοι υιοθετούν τον όρο «εθνική συνείδηση» αντιλαμβάνονται τις εθνικές διαφορές ως δεδομένες και ουσιακές, ένα συμπαγές κράμα ιστορικού βιώματος, μνήμης και αισθήματος, καθώς κατά βάση παραδέχονται ότι με τη συνείδηση γεννιέσαι, την εγκολπώνεσαι ευθύς εξαρχής ή το πολύ σταδιακά και δεν μπορείς να την αλλάξεις, να τη διαπραγματευτείς ή να την κατασκευάσεις αλλά απλώς να την τονώσεις. Αντίθετα όσοι προβάλλουν τον όρο «εθνική ταυτότητα» συνήθως εννοούν ότι αυτή χτίζεται πολιτισμικά ή θεσμικά ως αποδοχή κοινών αξιών και μπορεί να προσαρμοστεί ανάλογα με τις εκάστοτε συνθήκες. Ενώ αρκετοί αναφέρονται σε μεικτές ταυτότητες, δεν έχω ακούσει να γίνεται λόγος για μεικτές συνειδήσεις αλλά για συνείδηση του αίματος, της φυλής ή ακόμη και της γης (βλ. τις περίφημες «Συνειδήσεις» του Σικελιανού). Συνείδηση και ταυτότητα αντιπροσωπεύουν δηλαδή δύο διαφορετικές αντιλήψεις περί έθνους και εθνικής διαφοράς. Μία εσωστρεφή, ουσιοκρατική και προνεωτερική και μία εξωστρεφή, σχεσιακή και (μετα)νεωτερική.  Continue reading «Ελληνικότητα: συνείδηση ή ταυτότητα;»

Ακριβές μπίζνες στο Πεντάγωνο..Αγορές όπλων, καί τό κόστος…..


Ν. Χασαπόπουλος, Το Βήμα, Κυριακή 24 Δεκεμβρίου 2000

Τα πηγαινέλα στο γραφείο του υπουργού, τα ανταλλάγματα και οι συμβάσεις που δεν υπογράφονται * Η καθυστέρηση των εξοπλιστικών προγραμμάτων προκαλεί εκνευρισμό σε ξένες κυβερνήσεις, διπλωμάτες και… εμπόρους όπλων

Πρώτη φορά, από τότε που ο κ. Α. Τσοχατζόπουλος τοποθετήθηκε στο υπουργείο Εθνικής Αμυνας, πέρασε τόσο μεγάλο χρονικό διάστημα χωρίς να συνεδριάσει το ΚΥΣΕΑ και να αποφασίσει για την αγορά κάποιου σύγχρονου μεν πλην όμως πανάκριβου οπλικού συστήματος. Από τις εκλογές, πριν από οκτώ μήνες δηλαδή, έχει στην πραγματικότητα να συνεδριάσει το ΚΥΣΕΑ για εξοπλιστικά προγράμματα και αυτή η καθυστέρηση φαίνεται ότι έχει ανησυχήσει, αν όχι θορυβήσει, αρχηγούς κομμάτων, βουλευτές, αρχηγούς κρατών και κυβερνήσεων, πρεσβευτές, στρατιωτικούς ακολούθους, επιχειρηματίες, βιοτέχνες και βιομηχάνους, αλλά κυρίως (ποιους άλλους;) τους… εμπόρους όπλων. Continue reading «Ακριβές μπίζνες στο Πεντάγωνο..Αγορές όπλων, καί τό κόστος…..»

Ιδεολογίες και εθνική στρατηγική, Παναγιώτη Κονδύλη

Ιδεολογίες και εθνική στρατηγική, Παναγιώτη Κονδύλη

του Παναγιώτη Κονδύλη, ΤΟ ΒΗΜΑ 4-1-1998

Αφότου ήλθε στο προσκήνιο το Κυπριακό ως σήμερα ­ δηλαδή επί μισόν αιώνα ­ όχι λίγες ήττες επεσώρευσε στην Ελλάδα η πανθολογούμενη άλλωστε ανυπαρξία μιας μακροπρόθεσμης εθνικής στρατηγικής αποδεκτής από τον κύριο κορμό του πολιτικού κόσμου και επεξεργασμένης χάρη στη σύμπραξη πολιτικών, διπλωματών στρατιωτικών και επιστημόνων. Εχοντας την εμπειρία τούτη δεν χρειάζεται να διαθέτει κανείς το προφητικό χάρισμα για να προβλέψει ότι στο μέλλον πολλά θα εξαρτηθούν από το αν θα πραγματοποιηθεί τώρα ό,τι δεν έγινε στο παρελθόν. Δύο παράγοντες επέδρασαν, και εξακολουθούν να επιδρούν, αρνητικότατα: η λειτουργία του πολιτικού συστήματος και η εμπλοκή σε ιδεολογήματα. Ο πολιτικός κόσμος δεν βρέθηκε στο ύψος των περιστάσεων όχι μόνον γιατί οι α ή β εκπρόσωποί του έλαβαν συχνά τις α ή β εσφαλμένες αποφάσεις στο α ή β ζήτημα, αλλά και επειδή στο σύνολό του δεν κατάφερε να δημιουργήσει ένα πάγιο και αθόρυβο θεσμικό πλαίσιο ικανό να εξουδετερώνει κατά το δυνατόν τους πειρασμούς κομματικής εκμετάλλευσης των εθνικών θεμάτων. Η ανικανότητα προς αυτοσυγκράτηση είναι κατ’ εξοχήν γνώρισμα εφηβικής ανωριμότητας. Και το γεγονός ότι ο ένας επιρρίπτει την ευθύνη στον άλλον αποδεικνύει απλώς ότι ενέχονται όλοι.  Continue reading «Ιδεολογίες και εθνική στρατηγική, Παναγιώτη Κονδύλη»