Βαγγέλης Σταμάτογλου, eydoll.gr

Το Σοβιετικό καθεστώς μέχρι το 1950, προσπαθώντας να αυξήσει και να ενισχύσει την αγάπη προς την πατρίδα, οικειοποιήθηκε εφευρέσεις και επιστημονικές ανακαλύψεις, που τις απέδωσε σε Ρώσους ερευνητές.

Παραδείγματα: η ατμομηχανή (μηχανή λεβήτων), αποδόθηκε στους πατέρα και γιο Τσερεπάνοφ, ο ηλεκτρικός λαμπτήρας στους Ιάμπλοτσκοφ  και Λοντίγκιν, το ραδιόφωνο στον Ποπόφ, το αεροπλάνο στο Μοζάισκι.

Ένας ενημερωμένος Σοβιετικός πολίτης, αυτά ήξερε.

Στην ίδια μέθοδο θα μπορούσε να καταφύγει οποιοδήποτε ολοκληρωτικό καθεστώς, προκειμένου να «τελειοποιήσει» τον εθνικισμό των πολιτών του.

Εκεί όμως που έπαιξε σημασία η «ιδεοληψία» και η «στενομυαλιά» της Ηγεσίας, ήταν το φαινόμενο του Λυσενκοϊσμού.

Τα ολοκληρωτικά καθεστώτα χρειάζονται «ήρωες»- παραδείγματα, αλλά όταν αυτοί ταυτίζονται με την «ιδεολογία», οδηγούν στην ολοκλήρωση της ιδεοληψίας.

Για να καταλάβουμε το φαινόμενο, λίγα λόγια για τον Λυσένκο (αναφέρεται και σαν Λισένκο).

Ο Λυσένκο γεννήθηκε στην Ουκρανία το 1898 από χωρικούς γονείς, αποφοίτησε από τη Σχολή Κηποκομίας της Ουμάν το 1921. Το 1925 αποφοίτησε από το Γεωργικό Ινστιτούτο τού Κιέβου με το πτυχίο τού διδάκτορος τών γεωργικών επιστημών.

Με την υποστήριξη τού Στάλιν έγινε διευθυντής τού Ινστιτούτου Γενετικής τής Ακαδημίας Επιστημών τής ΕΣΣΔ (1940-1965) και πρόεδρος τής πανίσχυρης τότε Πανενωσιακής Ακαδημίας Γεωργικών Επιστημών Β. I. Λένιν (ΠΑΓΕΛ).

lysenko1

Γιατί υποστηρίχθηκε από το καθεστώς ο Λυσένκο;

Απέκτησε για πρώτη φορά μεγάλη φήμη, όταν υποστήριξε την Εαρινοποίηση. (Εαρινοποίηση: ξεγελάμε τους σπόρους βυθίζοντας τους σε νερό, το οποίο στη συνέχεια παγώνουμε. Οι σπόροι «νομίζουν» ότι πέρασε ο χειμώνας και μόλις βρεθούν σε υψηλότερη θερμοκρασία βλασταίνουν νωρίτερα).

Η εαρινοποίηση ήταν ήδη γνωστή σε άλλες χώρες και στη Ρωσία, από τον 19ο αιώνα, αλλά ο Λυσένκο υποσχέθηκε (μέσα από τις σελίδες της Pravda) ότι «θα μετέτρεπε τα γυμνά χωράφια γύρω από τον Καύκασο πράσινα τον χειμώνα, θα έσωζε τα ζώα από ασιτία και θα επέτρεπε στους αγρότες να επιβιώσουν τους χειμώνες χωρίς φόβο για το αύριο», αλλά και ότι «θα καθιστούσε τα μπιζέλια καλλιεργήσιμα εν μέσω του χειμώνα».

Η εαρινοποίηση υιοθετήθηκε επίσημα στην ΕΣΣΔ, καθώς φάνηκε σαν σανίδα σωτηρίας που θα βοηθούσε στην αποφυγή μελλοντικών καταστροφών τής σοδειάς, όπως εκείνη που συνέβη τον χειμώνα 1927-1928, όταν ο παγετός κατέστρεψε όλη την παραγωγή σιτηρών τής Ουκρανίας.

Απέτυχε βεβαίως να αυξήσει τη γεωργική παραγωγή, αλλά παρ’ όλα αυτά ο Λυσένκο δέχθηκε το 1935, τη δημόσια υποστήριξη τού Στάλιν. Η εαρινοποίηση άρχισε να εγκαταλείπεται πριν από τον πόλεμο και μεταπολεμικά ούτε ο Λυσένκο δεν αναφέρθηκε σ’ αυτήν.

Αρκούσαν τα παραπάνω για την υποστήριξη;

Μέχρι τώρα ήταν ένας καλός επιστήμονας στην υπηρεσία του καθεστώτος. Τι χρειαζόταν ακόμη για να εκτοξευτεί στην κορυφή;

Μα, η σύνδεση ιδεολογίας και επιστήμης!

Το προχώρησε λοιπόν, υποστήριξε ότι οι μεταβολές που προκαλούσε η εαρινοποίηση ήταν κληρονομήσιμες και κατά συνέπεια η επίπονη και πολυδάπανη διαδικασία, δεν ήταν απαραίτητο να επαναλαμβάνεται κάθε χρόνο.

Πού το στήριξε; Απορρίπτοντας το έργο του Μέντελ και του Δαρβίνου, ως «καπιταλιστική επιστήμη». Σε ομιλίες του και παρουσιάσεις της έρευνάς του, έλεγε ότι η θεωρία του συμβάδιζε με τον μαρξισμό, καθώς οι φυτεμένοι καρποί δεν θα συμπεριφέρονταν ανταγωνιστικά για την απορρόφηση των πεπερασμένων πόρων που υπήρχαν στο περιβάλλον τους, αλλά θα συνεργάζονταν όπως οι εργάτες, που ανήκουν στην ίδια τάξη.

Σε μια από τις ομιλίες του το 1935, παρομοίωσε τους αντιπάλους του με τους αγρότες που αντιδρούσαν στην κολεκτιβοποίηση, λέγοντας ότι με το να αντιπαρατίθενται στις θεωρίες του, οι παραδοσιακοί γενετιστές απομακρύνονταν από τον μαρξισμό και αποτελούσαν «εχθρούς του λαού».

Υποστήριξε ότι φυτά σίτου, που αναπτύσσονταν σε κατάλληλο περιβάλλον, παράγουν σπέρματα σίκαλης, -πράγμα που είναι ισοδύναμο με το να πει κανείς ότι σκυλιά που ζουν σε άγρια κατάσταση, γεννούν λύκους…

Όσο και αν σήμερα φαίνεται απίστευτο, δημοσιεύθηκαν πάμπολλα άρθρα μεταξύ των ετών 1950-1955, που ανέφεραν τη μετατροπή του κριθαριού σε βρώμη, του μπιζελιού σε φακές, των λάχανων σε γογγύλια, των πεύκων σε έλατα κ.λπ., από άτομα που ήθελαν να γίνουν αρεστοί στον Λυσένκο.

Ο Λυσένκο, «εξαφάνισε» τις αντίθετες γνώμες και ήταν πανίσχυρος, μέχρι που το 1964 ο Αντρέι Ζαχάροφ δήλωσε κατά τη διάρκεια της Γενικής Συγκλήτου της Ακαδημίας Επιστημών:

«Ο Λυσένκο είναι υπεύθυνος για τη ντροπιαστική οπισθοδρόμηση της σοβιετικής βιολογίας και ειδικότερα της γενετικής, τη διάδοση ψευδοεπιστημονικών απόψεων, για τυχοδιωκτισμό, εξευτελισμό της εκπαίδευσης, και για τη δυσφήμηση, απόλυση, σύλληψη, ακόμη και τον θάνατο πολλών γνήσιων επιστημόνων».

Ο Λυσένκο εκμεταλλεύτηκε στο έπακρο την «ιδεοληψία» και τη «στενομυαλιά» του ΚΚΣΕ.

Οι οπαδοί των θεωριών του Λυσένκο ζούσαν σε έναν παράλληλο κόσμο με την πραγματικότητα, τουλάχιστον με τα μέχρι σήμερα δεδομένα της επιστημονικής έρευνας.

Σε έναν τεκμηριωμένο παράλληλο κόσμο, στηριγμένο στην ιδεολογία τους και την «αντικαπιταλιστική τους σκέψη».

lysenko2

Δεν σας θυμίζει παράλληλο σύμπαν η διατύπωση:

«Οι φυτεμένοι καρποί δεν θα συμπεριφέρονταν ανταγωνιστικά για την απορρόφηση των πεπερασμένων πόρων που υπήρχαν στο περιβάλλον τους, αλλά θα συνεργάζονταν όπως οι εργάτες, που ανήκουν στην ίδια τάξη».

Δηλαδή φυτέψτε φυτά κοντά-κοντά και αυτά δεν θα ανταγωνιστούν μεταξύ τους, δεν θα ξεχωρίσει κάποιο, αλλά θα συνεργάζονται και θα μεγαλώνουν όλα μαζί.

Πού έχει παρατηρηθεί αυτό στη φύση;

Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η ηγετική ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ ανδρώθηκε με τις «ιδεοληψίες» του Μαρξισμού και τη «στενομυαλιά» του  Λενινισμού και ότι κάτι που φαίνεται παράλογο σε κάποιον με καπιταλιστική λογική, γι’ αυτούς μπορεί να είναι η λύση, γιατί σκέφτονται με τρόπο αντίστοιχο του Λυσένκο.

Ε, λοιπόν ζούμε σε παράλληλους κόσμους, και θεωρώ ότι είναι περιττό να ασχολούμαστε σε οποιονδήποτε διάλογο, με κάποιον που αντιλαμβάνεται διαφορετικά τον κόσμο, προκειμένου να πείσουμε κάποιον για το δίκιο μας.

Μπορούμε απλά να διασκεδάσουμε τον διάλογο, χωρίς να ξεχνάμε τον Λυσένκο.

Υστερόγραφο

Για να μην ξεχνιόμαστε, δεν θέλω ούτε να το σκέφτομαι πόσο χρήσιμα θα ήταν τα ΜΜΕ (λίγες και σε καλούς, άδειες τηλεοπτικών σταθμών) σε ιδεοληπτικούς και στενόμυαλους ανθρώπους, πόσες εφευρέσεις θα μαθαίναμε ότι είναι των αγνών ιδεολόγων του συστήματος, πόσοι Λυσένκο – Βαρουφάκηδες θα εμφανιστούν…

 

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s