του Μάνου Ηλιάδη, ΚΟΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΠΕΝΔΥΤΗ 20/10/2011

Ένα ιδιαίτερα ενδιαφέρον, για μια ακόμη φορά, σεμινάριο στρατηγικών αναλύσεων διοργάνωσε την περασμένη εβδομάδα (11 Νοεμβρίου) στο Πολεμικό Μουσείο η Ελληνική Εταιρεία Στρατηγικών Μελετών (ΕΛΕΣΜΕ), με αντικείμενο τα ελληνοτουρκικά, τη συνολική εξέταση της Τουρκίας (γεωγραφικά, πληθυσμιακά, οικονομικά κ.λπ.), την παρουσίαση της διαχρονικής δομής του τουρκικού κράτους, την ανάλυση της τουρκικής εξωτερικής πολιτικής, ή δόγμα Νταβούτογλου, την υφιστάμενη κατάσταση στα θαλάσσια σύνορα Ελλάδας -Τουρκίας και το διεθνές δίκαιο και ειδικώς τον βαθμό επηρεασμού της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής και εθνικής στρατηγικής από τον τουρκικό νεο-οθωμανισμό.

Την ανάγκη να διατηρηθεί το εθνικό στρατηγικό δόγμα απέναντι στις σταθερές τουρκικές επιδιώξεις, επεσήμαναν οι συμμετέχοντες σε σεμινάριο της ΕΛΕΣΜΕ.  Η υπερβολική ευελιξία της εξωτερικής πολιτικής δημιουργεί τελικά ανυπέρβλητα στρατηγικά αδιέξοδα…

Μετά τις τοποθετήσεις του υποστρατήγου ε.α. κ. Π. Λεονάρδου για τη συνολική περιγραφή του δυναμικού της Τουρκίας και του υποστρατήγου ε.α. κ. Γ. Κασιδόκωστα για τη διαχρονική εξέλιξη της δομής και της οργανώσεως του τουρκικού κράτους μέχρι σήμερα, ακολούθησε η ενδιαφέρουσα διάλεξη του κ. Σταύρου Λυγερού, ο οποίος, αφού «απομυθοποίησε» το περίφημο δόγμα του στρατηγικού βάθους, τοποθετώντας το στις πραγματικές του διαστάσεις, ανεφέρθη στην πολιτιστική διείσδυση της Τουρκίας στη χώρα μας και αλλού, καθώς επίσης και στον κίνδυνο από τη διολίσθηση στο διανοητικό επίπεδο σε μία όλο και πιο ενδοτική νοοτροπία που με τη σειρά της επηρεάζει την ελληνική πολιτική.

Η κεντρική ομιλία

Το «βαρύ πυροβολικό» του σεμιναρίου ήταν η ομιλία του αντιστράτηγου ε.α. κ. Στέλιου Παναγόπουλου, πρώην A’ υπαρχηγού ΓΕΕΘΑ, ο οποίος προσέγγισε το θέμα της ανάγκης ή μη αναπροσαρμογής της εθνικής στρατηγικής της Ελλάδας με βάση τις δραστηριότητες και την έντονη παρουσία της Τουρκίας, αποτέλεσμα συγκεκριμένης στρατηγικής, στις περιοχές εγγύς στρατηγικού ενδιαφέροντος της χώρας μας.

Για να το κάνει αυτό, χρειάστηκε να προβεί στον προσδιορισμό ορισμένων εννοιών, πράγμα απαραίτητο λόγω της εννοιολογικής συγχύσεως που επικρατεί στην χώρα μας στον τομέα αυτό, τις οποίες κρίνουμε σκόπιμο να παραθέσουμε συνοπτικά εδώ με την ελπίδα ότι κάποιοι από τους ασκούντες την πολιτική εξουσία θα τις διαβάσουν, μήπως και καταλάβουν επιτέλους με τι ασχολούνται.

■  Εθνική πολιτική: Είναι το σύνολο των γενικών ενεργειών και κανόνων που καθορίζει η κυβέρνηση σε εθνικό επίπεδο, στους οποίους οι πολιτικοί κανόνες και όροι παίζουν πρωτεύοντα ρόλο, θέτουν τους εθνικούς στόχους και διαμορφώνουν τον τρόπο που αυτοί θα επιτευχθούν. Η εθνική πολιτική υποδιαιρείται σε κατηγορίες (πολιτική εθνικής άμυνας, εξωτερική πολιτική, οικονομική πολιτική, πολιτική ασφαλείας, παιδείας, των ηθικών και άλλων αξιών του έθνους κ.ά.) και καθορίζει επίσης α) τα εθνικά συμφέροντα και τους εθνικούς σκοπούς (πολιτικοί, οικονομικοί, ασφαλείας, άμυνας κ.λπ.), καθώς και τα μέσα που απαιτούνται για την επίτευξή τους και β) τη διαμόρφωση του σχεδίου ή μεθόδου δράσεως για την επίτευξη των εθνικών σκοπών.

■ Εθνική στρατηγική: Είναι η περιγραφή της γενικής αντιλήψεως και του τρόπου χρησιμοποιήσεως του συνολικού εθνικού δυναμικού και αποτελεί τη συνισταμένη των πολιτικών, οικονομικών, στρατιωτικών και λοιπών δραστηριοτήτων της χώρας για την επίτευξη των εθνικών στόχων κατά τη διάρκεια της ειρήνης, κρίσεως ή πολέμου.

■  Εθνικοί αντικειμενικοί σκοποί:  Είναι οι θεμελιώδεις εκείνοι αντικειμενικοί σκοποί και στόχοι τους οποίους ένα κράτος θέτει, η εκπλήρωση των οποίων είναι απαραίτητη για την προάσπιση και προαγωγή των εθνικών συμφερόντων.

Ο κ. Παναγόπουλος επεσήμανε ότι οι περισσότεροι των στρατηγιστών συμφωνούν πως η στρατηγική σχετίζεται με την ακολουθούμενη από τη χώρα πολιτική, ιδιαίτερα την εξωτερική πολιτική και την εθνική ασφάλεια, καλούμενη ως προς το πρώτο σκέλος της «εθνική στρατηγική» και ως προς το δεύτερο, που έχει καθαρά στρατιωτικό χαρακτήρα, «εθνική στρατιωτική στρατηγική». Σε κάθε περίπτωση, όμως, η εθνική στρατηγική θα πρέπει να στηρίζεται σε μια ευρύτερη συναίνεση των δυνάμεων του έθνους, ώστε το τρίπτυχο για την υλοποίηση της εθνικής στρατηγικής να αποτελείται, κατά Κλαούζεβιτς, από την Πολιτική Ηγεσία- Ένοπλες Δυνάμεις – Λαός.

Η εθνική στρατηγική, όπως είχε σημειώσει παλαιότερα και η στήλη, δεν υπάρχει ως ένα ενιαίο και συγκροτημένο κείμενο. Οι κύριες εκφάνσεις της, όμως, δηλαδή η εξωτερική πολιτική και η στρατιωτική στρατηγική, από της Μεταπολιτεύσεως και μετά, δεν έχουν υποστεί σημαντικές αλλαγές, αλλά μόνο προσαρμογές, λόγω διαφοροποιήσεων στο εγγύς και ευρύτερο γεωπολιτικό περιβάλλον.

Προσεγγίζοντας υπό το παραπάνω πρίσμα την περιφερειακή δραστηριότητα της Τουρκίας, ο κ. Παναγόπουλος κατέληξε ότι επηρεάζεται σοβαρότατα η ελληνική εθνική στρατηγική, δεδομένου ότι ούτε τα συμφέροντα της πατρίδας μας εξυπηρετούνται με τη δημίουργηθείσα κατάσταση, ούτε οι εθνικοί αντικειμενικοί στόχοι επιτυγχάνονται.

Στη συνέχεια, αφού ανέλυσε την τουρκική πολιτική στον εγγύς και ευρύτερο χώρο, έθεσε το ερώτημα εάν με βάση τη νεο-οθωμανική πολιτική της Τουρκίας στις περιοχές γεωπολιτικού ενδιαφέροντος της Ελλάδος και, εν όψει του γεγονότος ότι δεν εξυπηρετούνται τα εθνικά συμφέροντα και δεν επιτυγχάνονται οι εθνικοί αντικειμενικοί σκοποί, θα πρέπει ή όχι να τροποποιηθεί η εθνική στρατηγικη της Ελλάδος.

Με δεδομένη την έλλειψη ενός θεσμικού κειμένου εθνικής στρατηγικής, ο κ. Παναγόπουλος προσέγγισε το θέμα με βάση τους στόχους της πολιτικής εθνικής άμυνας, η οποία υφίσταται ως κείμενο που προσδιορίζει την πολιτική της χώρας ως προς την εξωτερική και αμυντική πολιτική.

Μερικοί μόνο από αυτούς, για λόγους χώρου:

■  Η διατήρηση της ειρήνης.

■Η διατήρηση της εδαφικής ακεραιότητας της χώρας, της εθνικής ανεξαρτησίας και της εν γένει ασφάλειας του ελληνικού λαού από οιανδήποτε εξωτερική απειλή.

■  Η διασφάλιση των εθνικών συμφερόντων και η προάσπιση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της χώρας, όπως αυτά καθορίζονται από τό σύνταγμα, τις διεθνείς συνθήκες και συμβάσεις (π.χ. το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας) και τη διεθνή πρακτική.

■  Η ασφάλεια του κυπριακού ελληνισμού και η δίκαιη επίλυση του εθνικού αυτού προβλήματος.

■  Η μέριμνα για την ασφάλεια και ευημερία των ελληνικών μειονοτήτων και κοινοτήτων του εξωτερικού.

■  Η ύπαρξη σταθερότητας στην περιοχή, η εκτόνωση και ειρηνική διευθέτηση περιφερειακών προκλήσεων και η διασφάλιση της στρατιωτικής ισορροπίας δυνάμεων.

■  Η έντονη παρουσία μας στις περιοχές γεωπολιτικού ενδιαφέροντος, με προώθηση των σχέσεων καλής γειτονίας και συνεργασίας στα Βαλκάνια, στη Μ. Ανατολή κ.λπ.

■  Η ανάδειξη των Ε.Δ. ως θεμελιώδους παράγοντα της εθνικής ισχύος, ικανού να διασφαλίζει την εθνική ανεξαρτησία, την εδαφική ακεραιότητα και τα εθνικά συμφέροντα κλπ., και γενικώς να συμβάλλει ενεργά στην άσκηση της εξωτερικής πολιτικής της χώρας. Στη συνέχεια, αφού ανέφερε ότι δεν υπάρχει περίπτωση οποιοσδήποτε Έλληνας να » διαφωνήσει με τους παραπάνω στόχους, κατέληξε ότι αυτό που πρέπει να αλλάξει δεν είναι οι στόχοι, αλλά η πολιτική και η πρακτική που ακολουθείται για την υλοποίηση της εξωτερικής και αμυντικής πολιτικής. Και τούτο διότι, διαχρονικά, και με δικαιολογία ή πρόσχημα τη δήθεν ευελιξία της πολιτικής αυτής, η χώρα προέβη σε πολλές υποχωρήσεις (αποδοχή με το Πρωτόκολλο της Βέρνης, το 1976, να μην κάνουμε έρευνες σε υποθαλάσσιες περιοχές με αμφισβητούμενο καθεστώς, αποδοχή μη πραγματοποιήσεως ερευνών σε όλο το Αιγαίο, πέραν των 6 μιλίων, μετά την κρίση του 1?87, αποτυχία διασφαλίσεως της κυριαρχίας μας επί των Ιμίων, αποδοχή στη Μαδρίτη των δικαιωμάτων της Τουρκίας στο Αιγαίο κά).

Απαξίωση

 Αναφερόμενος στις Ε.Δ., ο κ. Παναγόπουλος επισήμανε ότι η πρωταρχική πολιτική για τη διατήρηση του ηθικού των Ε.Δ. είναι ο σεβασμός των παραδόσεων, της ιστορίας τους και της εξαιρετικά δύσκολης αποστολής τους. Αντί τούτου, το προσωπικό των Ε.Δ. απογράφεται με τον απίθανο τίτλο «Μόνιμοι υπάλληλοι δημοσίου δικαίου», τα στελέχη τους καλούνται από πολιτικούς ως «ένστολοι», χαρακτηρίζονται ως το πλέον αντιπαραγωγικό τμήμα του ελληνικού λαού, ο Α/ΓΕΕΘΑ με την τελευταία τροποποίηση του νόμου 2292/95 συνεχίζει να μετέχει στο ΚΥΣΕΑ χωρίς δικαίωμα ψήφου, Οι εξοπλισμοί δαιμονοποιούνται, ο κομματισμός διεμβολίζει διαχρονικά τις Ε.Δ., με αποτέλεσμα να συντηρεί την αναξιοκρατία, η θητεία μειώνεται για λόγους πολιτικού οφέλους, με αποτελέσματα καταστρεπτικά για την άμυνα της χώρας, και κατέληξε: «Η ισορροπία των στρατιωτικών δυνάμεων στην περιοχή ανατρέπεται σε βάρος μας και ουδείς συγκινείται. Πώς κάτω από τις συνθήκες αυτές θα προασπισθούν τα εθνικά μας συμφέροντα, όταν οι Ε.Δ. παύσουν να αποπνέουν στον αντίπαλο αποτροπή; Με τη στρατηγική ψυχραιμία;».

Το συμπέρασμα, κατά τον κ. Παναγόπουλο, ήταν ότι οι στόχοι της εθνικής μας στρατηγικής δεν φταίνε σε τίποτε και δεν πρέπει να τροποποιηθούν, διότι στηρίζονται σε ιστορικές, νομικές και ηθικές αξίες. Το πρόβλημα, επανέλαβε, υφίσταται στις πολιτικές και στις πρακτικές που εφαρμόζονται για την επίτευξη των στόχων.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s