του Μάνου Ηλιάδη, ΚΟΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΠΕΝΔΥΤΗ 21/3/2009

Η απόκτηση λογισμικού για τον υπολογισμό του κόστους κύκλου ζωής αποκαλύπτει τo μέγεθος της σπατάλης σε προμήθειες υλικών των Ενόπλων Δυνάμεων. Η πρόσφατη περιπέτεια της προσπάθειας αποκτήσεως λο­γισμικού για τον υπολογισμό του κόστους κύκλου ζωής των οπλικών συστημάτων, στην ο­ποία αναφέρθηκε ο «ΚτΕ» στο προπερασμένο φύλλο του (7 Μαρτίου 2009), έφερε στην επιφάνεια το απερίγραπτο χάος -αλαλούμ θο ήταν η πιο πρό­σφορη έννοια- που επικρατεί εδώ και δεκαετίες στην πε­ριοχή της διοικητικής μέρι­μνας (ΔΜ.) του EΣ., αλλά και του συνόλου των Ενόπλων Δυ­νάμεων γενικότερα.

Κατ’αρχάς, να τονίσουμε ό­τι η προσπάθεια υπολογι­σμού του κόστους κύκλου ζωής (ΚΚΖ ή LCC) αποτελεί μία ε­νέργεια προς τη σωστή κατεύθυνσn, αν αναλογισθεί κανείς ότι το ΚΚΖ ενός οπλικού συστήματος και το κόστος κτήσεώς του είναι σε μία σχέοη 70% για το πρώτο και 30% για το δεύτερο (για όλη τη διάρκεια ζωής ενός συστήματος). Σε ένα βιβλίο κορυφαίου ειδικού σε θέματα logistics που ξεφυλλί­σαμε πρόσφατα, η απεικόνιση της συγκεκριμένης σχέσεως ήταν χα­ρακτηριστική: ένα παγόβουνο, με το κόστος κτήσεως ενός συστήμα­τος να είναι έξω από την επιφά­νεια και το μέγιστο μέρος του (την εν γένει υποστήριξη, επισκευές, ανακατασκευές, λειτουργία του κ.λπ.) κάτω από αυτήν. Καλή λοιπόν, ως προελέχθη, η προσπάθεια για τον υπολογισμό του ΚΚΖ, ιδίως σε μία εποχή όπου οι συνθήκες επιβάλλουν τον εξορθολογισμό των αμυντικών δαπανών, αν και οι περισσότεροι που αναφέρονται κατά κόρον σε αυτό (γιατί από τον τομέα αυτόν μπο­ρούν, πράγματι, να προκύψουν ση­μαντικές οικονομίες) μάλλον αγνοούν τη σύνθετη φύση του προ­βλήματος. Μία σοβαρότερη, όμως  θεώρηση του όλου θέματος καταργεί την όλη λογική της ορθότητας της συγκεκριμένης αποφά­σεως, διότι καταλήγει σε μία δια­πίστωση που θα μπορούσε να συγκριθεί με την προσπάθεια εγκατάστασης συσκευών κλιματισμού σε ένα κτίριο με ανοιχτά παράθυ­ρα και πόρτες.

Σκουπίδια για… σκουπίδια

Το πρόβλημα με το συγκεκριμένο λογισμικό έγκειται στην οργανω­τική δομή, η οποία θα το τροφο­δοτήσει με τα απαιτούμενα στοι­χεία. Διότι σε αυτό, όπως και οε κάθε άλλο σύστημα πληροφορι­κής, ισχύει ο κανόνας garbage in- garbage out (σκουπίδια βάζεις – σκουπίδια βγάζεις ή παίρνεις). Τι εννοούμε; Πολύ απλά, ότι η συλ­λογή της πρωτογενούς πληροφο­ρήσεως πάσχει στο σύνολό της, τό­σο σε σχέση με την πληρότητα των πληροφοριών που απαιτούνται για την τροφοδότηση του εν λόγω λογισμικού όσο και σε σχέση με την αξιοπιστία και την ακρίβεια των συλλεγόμενων στοιχείων. Με άλλα λόγια, αντί να οργανωθεί το σύ­στημα συλλογής πληροφοριών πε­δίου, σχεδιάζεται η απόκτηση ε­νός λογισμικού, η απόδοση του οποίου υπό τις παρούσες συνθήκες θα παράγει μάλλον… περίεργα α­ποτελέσματα.

Στο θέμα της συλλογής πρωτο­γενούς πληροφορήσεως υπάρχουν τραγικά κενά και ελλείψεις, οι ο­ποίες μόνο ενδεικτικά και ακρο­θιγώς μπορούν να αναφερθούν στον περιορισμένο χώρο του πα­ρόντος. Μία βασική έλλειψη αφο­ρά τη διαλειτουργικότητα μεταξύ του εφοδιαστικού συστήματος του ΣΥΠ (Σώμα Υλικού Πολέμου) και της συντηρήσεως που παρέχεται από το Τεχνικό Σώμα (από τον Λό­χο Τεχνικού, μέχρι τα στρατιωτικά εργοστάσια). Συγκεκριμένως, οι μεν του ΣΥΠ έχουν λογιστική μηχανογράφηση, και όχι επιχει­ρησιακή (δηλαδή σε καιρό ειρή­νης λειτουργούν μηχανογραφικά, ενώ οε περιπτώσεις κρίσεων ή πο­λέμου χειρογραφικά), οι δε του Τεχνικού Σώματος -όσο και αν αυτό ακούγεται παράξενο στην εποχή μας- απλώς δεν έχουν, με αποτέλεσμα να είναι αδύνατη η άντλη­ση πρωτογενών στοιχείων από μία ιδιαίτερα σημαντική πηγή. Τι συνέπειες έχει η έλλειψη μηχανογραφήσεως στα εργοστάσια του Τεχνικού Σώματος; Χιλιάδες είδη ανταλλακτικών που συσσω­ρεύονται εκεί δεν καταγράφονται, δεν απογράφονται, δεν μπορούν να αναγνωρισθούν (τι είναι και οε ποιον κωδικό είδους αντιστοιχούν ώστε να καταχωρισθούν) και πα­ραμένουν εκτός του συστήματος παρακολουθήσεως (στα εργοστάσια δεν καταγράφονται οι αναλώ­σεις «on production line» σε πραγ­ματικό χρόνο, αφού, ως προανεφέρθηκε, δεν διαθέτουν μηχανογράφηση).

Ακόμη χειρότερα, ένας ακόμη βασικός κρίκος της πληροφορίας που θα χρειαζόταν ένα παρόμοιο λογισμικό χάνεται και στο επίπεδο χρήστη (επιλαρχία αρμάτων, μηχανοκίνητο τάγμα πεζικού, μοίρα αυτοκινούμενου πυροβολικού κλπ.), δεδομένου ότι αυτός (ο χρήστης) είναι ασύνδετος επιχειρησιακά με την αλυσίδα εφόδιασμού και τη συντήρηση. Έτσι, σημαντικά ποσά που δαπανώνται σε επίπεδο μονάδος για την υποστή­ριξη διαφόρων συστημάτων δεν προσμετρώνται στο ΚΚΖ.

Τι σημαίνει αυτό στην πράξη, δίδεται από το ακόλουθο παρά­δειγμα: Μία μηχανοκίνητη μονά­δα έχει, π.χ., ανάγκη 18 φίλτρων καυσίμου για να καλύψει τις ανάγκες τριών ερπυστριοφόρων, τα οποία και αιτείται από το αρμό­διο εφοδιαστικό όργανο (έναν ΛΥΠ – Λόχο Υλικού Πολέμου). Ο τελευταίος, αντί να ζητήσει 18 φίλτρα από το ανώτερο ιεραρχι­κά όργανο (ΠΑΥΠ – Προκεχωρη­μένη Αποθήκη Υλικού Πολέμου), ζητά π.χ. 72, με το σκεπτικό ότι θα της ζητήσουν φίλτρα και άλ­λες μονάδες που υποστηρίζει, άρα πρέπει να τα έχει για να τους τα παράσχει. Η ΠΑΥΠ, με τη σειρά της, παραγγέλλει με το ίδιο σκεπικό… κάτι παραπάνω για vα κα­λύψει τις ανάγκες και άλλων ΛΥΠ που υποστηρίζει και, αντί να α­ναφερθούμε σε πόσα φίλτρα κα­ταλήγουμε έτσι (πράγμα που έ­χουμε αναφέρει οε παλαιότερο δη­μοσίευμα της στήλης), σας λέμε τι γίνεται εν τω μεταξύ.

Πολλαπλάσιο κόστος

Η μονάδα που ζήτησε το 18 φίλτρα -και φυσικά δεν τα πήρε στον χρό­νο που απαιτείτο- προκειμένου να μη μείνει χωρίς ερπυστριοφόρα και κατοχυρωμένη ότι τα ζήτησε (και η υπηρεσία δεν της τα χορη­γεί εγκαίρως) ζητά πίστωση Χ ευρώ για να τα αγοράσει από το ε­μπόριο, όπερ αποτελεί και κοινή πρακτική. Γιατί, αν οι διοικητές των μονάδων περίμεναν να ικα­νοποιηθούν οι ανάγκες τους μέσα από το χρονοβόρο και δύσκαμπτο σύστημα προμήθειας υλικών, θα έμεναν όχι μόνο από ερπυστριοφόρο, αλλά και από κάθε άλλο κι­νούμενο ή μη σύστημα.

Το αν το πολλαπλάσιο τελικώς κόστος των εν λόγω φίλτρων ή το χρηματικό ποσό που ζητήθηκε και τελικά αναλώθηκε για την υπο­στήριξη των τριών ερπυστριοφό­ρων καταγράφεται και το πώς αυτό μαζί με το κόστος πλείστων όσων ανταλλακτικών που απαιτούνται για τέτοια οχήματα) μπορεί να τροφοδοτήσει το επιθυμητό λογισμικό δεν χρειάζονται απάντηση.

Logistics για γέλια και ραπανάκια για την όρεξη

ΤΟ ΕΦΟΔΙΑΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ επιβαρύνεται ακόμη περισσότερο εκ του γεγονότος άτι οι διαδικασίες προ­μήθειας υλικών διαρκούν χρόνια (λόγω διαφάνειας, βέβαια) και ότι τα οφειλόμενα (στις μονάδες) υλικά παραμένουν (όπως προβλέπεται) στο εφοδιαστικό σύστημα μόνο για έξι μήνες, η συνήθης κατάληξη εί­ναι ακόμη γραφικότερη: Όταν ολοκληρωθεί η προ­μήθεια από την κεντρική υπηρεσία, έπειτα από χρο­νοβόρες διαδικασίες που συχνά ξεπερνούν το έτος, οι ενδιάμεσες υπηρεσίες στις οποίες χορηγούνται τα υ­λικά δεν… γνωρίζουν πού να τα δώσουν, λόγω πα­ρελεύσεως του εξαμήνου! Το όλο θέμα δεν είναι άγνωστο στη στρατιωτική η­γεσία (μέχρι και η στήλη το είχε επισημάνει προ αρ­κετών ετών), δεδομένου ότι δύο φορές μέχρι τώρα, μία την περίοδο 1998-1999 και μία το 2005-2006, είχε ή­δη αποτελέσει το αντικείμενο προβληματισμού και πολλών συζητήσεων. Δέκα χρόνια μετά, το πρόβλη­μα όχι μόνο παραμένει άλυτο, προς δόξα όλων των έκτοτε και εκάστοτε διοικούντων, αλλά το βρίσκου­με ξανά μπροστά μας με την ευκαιρία της σχετικής α­παιτήσεως που θέτει ο Ν. 3433 για υπολογισμό του ΚΚΖ των προς προμήθεια οπλικών συστημάτων.

Για ποιο λογισμικό μετρήσεως του κόστους κύκλου ζωής ενός οπλικού συστήματος μπορεί να γίνει λόγος λοιπόν και πώς μπορεί αυτό να υπολογισθεί μέσα α­πό αυτό το χαώδες σύστημα που το μόνο που μπο­ρεί να παράσχει είναι μία ομιχλώδη και προσεγγι­στική -και αυτή ελλιπή- πληροφόρηση; Πώς μετρά και αντιλαμβάνεται ο Στρατός τη μέτρηση του βαθμού τυποποιήσεως διαφόρων οπλικών συστημάτων και πώς την ενσωματώνει στον υπολογισμό του κόστους κύκλου ζωής ως συγκρίσιμο στοιχείο, όταν δεν μπο­ρεί να παρακολουθήσει τις διαφορετικές διαμορφώ­σεις οπλικών συστημάτων της ίδιας οικογένειας (π,χ., Leopard 1Α5, Leopard 2Α4, Leopard 2HEL, ήτις δια­φορετικές διαμορφώσεις των Μ-109 κ.λπ.), δεδομέ­νου ότι τα υπάρχοντα συστήματα μηχανογραφήσεως δεν παρέχουν αυτή τη δυνατότητα, δεν υπάρχει δη­λαδή ολοκληρωμένο σύστημα διαχειρίσεως διαμορφώσεων (configuration management);

Ποιος θα ασχοληθεί κάποτε σοβαρά με το σύνολο αυτού του τεράστιου προβλήματος, αντί να ασχολεί­ται με την προμήθεια… ραπανακίων για την όρεξη;

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s