Η έννοια του πολιτικού κόμματος

Πριν προχωρήσουμε στην εννοιολόγηση του πολιτικού κόμματος, ας δώσουμε έναν ορισμό του επιθετικού προσδιορισμού του όρου «πολιτικού», δηλαδή έναν ορισμό της πολιτικής. Ο Θ.Διαμαντόπουλος (1989) προβαίνοντας στον συγκερασμό που έδωσε ο S.Finer (1989) , καθώς και οι S.Rokkan and S.Lipset, θεωρεί ότι πρέπει να διακρίνουμε σε Πολιτική «ως πεδίο πάλης και ανταγωνιστικής δραστηριότητας για την επίλυση γενικής εμβέλειας διαφορών»  και σε πολιτική ως «συγκεκριμένη πρόταση αντιμετώπισης συγκεκριμένων θεμάτων»  (σε αντιστοιχία με τους αγγλικούς όρους Politics και policy) . Ως εκ τούτου , και επειδή για την ύπαρξη Πολιτικής απαιτείται «συμφωνία για την ανάγκη κοινωνικής συνύπαρξης μίας ομάδας, η οποία είναι αδιανόητη χωρίς κανόνες γενικής εφαρμογής και ισχύος» καθώς και «σύγκρουση αντιθέτων ή ανταγωνιστικών απόψεων για το ποιοι θα είναι οι κανόνες αυτοί»(Θ.Διαμαντόπουλος,1989,σ.σ.21-4), συνάγεται ότι τα πολιτικά κόμματα είναι τμήματα της κοινωνίας που πρέπει να επιτελούν δύο βασικότατες λειτουργίες: αυτήν της σύγκρουσης, γιατί προωθούν ανταγωνιστικές πολιτικές και αυτήν της ενσωμάτωσης, γιατί η ανταγωνιστική αυτή αντιπαράθεση αφορά την ενιαία Πολιτική ενός οργανωμένου συνόλου.

Η λέξη «κόμμα» δηλώνει ένα «μέρος» ενός «όλου» . Υπάρχει μία γενική συμφωνία ότι το κόμμα θέλοντας να προσεγγίσει την εξουσία για να εφαρμόσει την προγραμματική του Πολιτική πρόταση  και να υλοποιήσει τις προγραμματικές του πολιτικές σε κάθε ζήτημα «αναζητάει ψήφους κάτω από ένα αναγνωρίσιμο σύμβολο»[2](1). Συνεπώς, το κόμμα είναι ένα «μέρος» που διαμεσολαβεί την κοινωνία και την εξουσία. Τα κόμματα με μία έννοια λειτουργούν στο εσωτερικό ενός πολιτικού συστήματος σε αντίθεση με τις «ομάδες πίεσης» που είναι εξωτερικές του πολιτικού συστήματος και προσπαθούν να επιδράσουν επί της εξουσίας και δεν επιδιώκουν να κατακτήσουν την εξουσία: παράγουν δηλαδή εκροές (outputs) του πολιτικού συστήματος (Θ.Διαμαντόπουλος, 1989, σ.σ.34-5). Επίσης ο G.Sartori επισημαίνει ότι «κόμμα είναι όποια πολιτική ομάδα αναγνωρίζεται από ένα επίσημο σύμβολο το οποίο παρουσιάζει στις εκλογές, και είναι σε θέση να αναδείξει μέσω εκλογών (ελεύθερων ή ανελεύθερων) υποψηφίων για τα δημόσια αξιώματα». Τέλος, η άποψη ότι κόμμα είναι οργάνωση ατόμων που αναζητάει μέσα από εκλογικές και μη εκλογικές διαδικασίες την άδεια ενός κοινού (ή ενός μέρους του) να τοποθετήσει ειδικούς εκπροσώπους της στα ιδιαίτερα κυβερνητικά αξιώματα για να ασκούν την πολιτική εξουσία».

 Η πιο πλήρης ερμηνευτική απόδοση της έννοιας του «πολιτικού κόμματος» οφείλει να λάβει υπόψη της και την ιδεολογία και τα σύμβολα που χρησιμοποιούνται για να επιβάλουν οι οργανώσεις πολιτών που επιζητούν την κατάληψη της εξουσίας επί των ψηφοφόρων και των οπαδών ούτως ώστε να χρησιμεύουν ως «λεκτική συγκολλητική ουσία και «συμβολική νομιμοποίηση»(K.Lenk,1990,σ.σ.176-220).

ΠΗΓΗ: Τσακίρης, Οι θεωρίες για την κρίση της πολιτικής και των κομμάτων και η αριστερά , Αθήνα 1996

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s